خبرگزاري مهر:فردا پنج شنبه هفتم آبان سال1383 هجري شمسي ، مصادف است با سيزدهم رمضان المبارك سال 1425هجري قمري و برابراست با بيست و هشتم اكتبر سال2004 ميلادي.

سوء قصد به جان آيت الله مدرس :

در چنين روزي در سال 1305 ه ش عمال رضاخان متعرض جان آيت الله مدرس شدند و نسبت به جان ايشان سوء قصد كردند . البته آن مبارز نستوه  از اين سوء قصد جان سالم به در برد . در اين ترور تقريبا ده نفر او را احاطه كرده بودند و در حقيقت ايشان را تير باران كردند . از شليك هاي انجام شده ، چهار عدد كاري شد و مدرس را از ناحيه دست چپ و راست مجروح ساخت .    مدرس در دوره دوم مجلس و ادوار بعد به نمايندگي مردم انتخاب و در مجلس شوراي ملي دست به مبارزه شديد عليه رضاخان زد . به دليل همين مخالفت ها رضاخان او را سرانجام به خواف تبعيد كرد وعمال رضاخان اين سيد جليل القدر و روحاني مجاهد ومبارزضد ستم راابتدا مسموم كردند و چون زهر كارگر نشد ايشان را خفه كردند. شجاعت و صراحت مدرس و تيز هوشي وي در درك مسائل سياسي در تاريخ معاصر ايران زبانزد خاص وعام است. مدرس زندگي بسيار ساده و دور از هر گونه تجمل داشت . آورده اند كه رضاخان براي بستن زبان مدرس عليه خود، مبلغي پول در همياني برايش فرستاد . مدرس به
آورنده پول گفت كه آن را زير بالشي كه بد ا ن تكيه داده بود ، بگذارد ، بعد به قاصد گفت ؛ برو به رضا خان بگو به شرطي اين پول را قبول مي كنم كه تا ريال آخر عليه توخرج كنم اگر قبول كرد كه چه خوب وگرنه بيا پول را همين جا كه گذاشته اي برداروببر. فرستاده رضاخان نيز پول را گرفت تا به اربابش برگرداند. 

تظاهرات بزرگ مردم تهران :

درچنين روزي در سال 1358ه ش مردم هميشه در صحنه ايران اسلامي با برپايي يكي از بزرگترين تظاهرات  پس از انقلاب اسلامي  برپاسداشت ارزش هاي اسلامي تاكيد كردند  و خواستار تحكيم پايه هاي نظام اسلامي ايران شدند . در اين راهپيمايي كه با حضور قشر هاي مختلف مردم بر گزار شد ، راهپيمايان خواستار محاكمه شاه ايران و استرداد وي از دولت  آمريكا شدند . بر اساس قانون مجازات عمومي مصوب سال 1352 ه ش و همچنين قانون استرداد مجرمين مصوب قبل از انقلاب اسلامي ،  هر فردايراني   كه در كشورايران  مرتكب جرمي شده و به خارج از كشور متواري گردد  ، در صورتيكه قرارداد استرداد ميان دو كشور وجود داشته باشد ، مجرم بايد به ايران بازگردانده شود . در  قانون مجازات اسلامي نيز اين قاعده پيش بيني شده است .
 

امضاي كنسرسيوم نفتي از سوي شاه :

در چنين روزي در سال 1333  قرارداد با كنسرسيوم نفتي  مورد تاييد و امضاي محمد رضا پهلوي قرار گرفت .  پس از تلاش هاي بسيار دكتر مصدق و نهضت ملي  ايران ، در ملي اعلام كردن اين سرمايه عظيم ، اين بار تمامي آن  كوشش ها ناديده انگاشته شد و مجلس سناي ايران و پس از آن محمد رضا شاه در يك قرارداد ننگين ، امتياز كلاني را به  كنسرسيوم نفتي واگذار كردند . پيمانهاي همكاري هاي اقتصادي ايران با كشورهاي خارجي ديگر در برخي موارد  ، مانند دوران قاجار، چندان تحميلي نبود. وكشورهاي خارجي براي فعاليت در ايران بر سر ميز مذاكره مي نشستند، و اگر آزمندي مسئولان فاسد رژيم پهلوي نمي بود، مذاكرات مي توانست منافع ايران را بخوبي حفظ نمايد. اما در چنين قرار دادي شاه ،  نفت ايران را كه پيش از ملي شدن در انحصار انگلستان بود،   اين بار  در يد قدرت  كنسرسيومي از شركتهاي بزرگ نفتي غرب از جمله امريكا و انگلستان قرار مي داد . در واقع اين بار چندين شركت   عهده دار غارت نفت ايران شدند .

 گذشت  مفسر قرآن :

در چنين روزي در سال 1359 ه ش حسينعلي راشد مفسر بزرگ  قرآن كريم  دار فاني را وداع گفت .حسينعلى راشد در سال 1284ه  ش  در يكي از روستاهاي شهر تربت‏ حيدريه در خانواده اي روحانى ديده به جهان گشود .  حسينعلى پس از تحصيلات مقدماتى نزد پدر، در شانزده سالگي به مشهد رفت  و از محضر استاداني چون اديب نيشابورى، ميرزامحمدباقر مدرس رضوى، حاج شيخ محمد نهاوندى، حاج شيخ حسن برسى‏ و آقابزرگ حكيم، ميرزا احمد كفايى، حاج‏آقاحسين قمى و ميرزامهدى اصفهانى كسب فيض كرد . وي در اين موقع ، علوم معانى وبيان، سطح فقه و اصول، خارج اصول و كتاب‏هاى اشارات و اسفار،همچنين دانش‏هاى رياضيات، فيزيك، تاريخ طبيعى، تاريخ اديان وتفسير قرآن را آموخت .  وي  پس از چندماه كه از محضر حضرات آيات  ميرزا حسين نايينى و ‏سيدابوالحسن اصفهانى فيض برد وبعد از كسب درجه اجتهاد ازعده‏اى از علماى مشهور نجف به ايران برگشت و پس از اقامتى‏كوتاه در تهران و قم، رهسپار   شيراز شد. راشد يك سال واعظ محبوب اصفهان بود. او در اين هنگام به دليل افشاگري هاي كلان خود عليه رژيم رضاخان ، هفتاد و پنج روز  به زندان انفرادى رفت اما  كوشش‏هاى مردم سبب شد كه راشد از زندان آزاد شود. او موظف شد كه در اصفهان به منبر نرود . وي  مدتى در شهر تهران در مطبوعات به سمت مصحح با حقوق‏مختصرى استخدام شد. راشد در اين مدت، كتاب دو فيلسوف شرق و غرب را منتشر ساخت. در همين دوران بود كه  جايگاه مردمى راشد سبب شد او  در جريان نهضت ملى نفت وانتخابات هفدهمين دوره قانونگذارى، به عنوان نماينده مردم‏تهران به مجلس شوراى ملى راه يابد. وي  پس از دريافت‏اعتبارنامه نمايندگى به مجلس رفت، ولى بيشتر از چند جلسه درجلسات علنى شركت نكرد.راشد دليل انصراف از ادامه كار در مجلس را نداشتن سليقه سياسى‏مطابق محيط موجود مجلس مى‏دانست.راشد از آن پس به تدريس در دانشكده معارف اسلامى دانشگاه تهران‏ و مدرسه سپهسالار (شهيد مطهرى) مشغول شد  و درسال هاي زيادي  به سخنرانى‏ در راديو ايران ادامه داد كه مشتاقان زيادي داشت. اين سخنرانى‏ها طولانى‏ترين برنامه مذهبى راديو ايران‏از ابتداى تاسيس تا آن وقت بود و بخش‏هايى از آن در16جلد به چاپ رسيده است. از آثار مهم راشد، علاوه بر مجموعه سخنرانى‏هاى دينى وي ، مى‏توان دوفيلسوف شرق و غرب، ملاصدرا و انيشتين،  فلسفه عزادارى سيدالشهدا، اسلام و قرآن، تفسير سوره حمد و بقره ‏و فضيلت‏هاى فراموش شده- شرح حال پدرش آخوند ملاعباس تربتى- را نام‏برد. راشد سرانجام در سحرگاه هفتم آبان سال‏1358، در 75 سالگى بر اثر سكته مغزى دارفاني را وداع  گفت.

در گذشت استاد بزرگ تاريخ :
در چنين روزي در  سال1372ه ش دكترمحمد كاظم خواجويان استاد برجسته تاريخ و محقق گرانقدر ايراني دار فاني را وداع گفت .  دكترخواجويان در طول عمر پر بركت خويش،  تلاش هاي بسياري را در  نشر انديشه اسلامي دردانشگاه ها و همچنين پيوند بيشتر ميان  حوزه ودانشگاه ايفا كرد . وي سالها استاد دانشگاه فردوسي مشهد بود .

در گذشت جهانگير خان قشقايي :

درسيزدهم رمضان سال 1328 هجري قمري جهانگيرخان  قشقايي، حكيم و فيلسوف بزرگ قرن چهاردهم هجري قمري در گذشت . جهانگير خان قشقائي فرزند آقامحمد خان دره شوري از خان زادگان طايفه دره شوري در سال 1243 قمري دردهاقان قمشه متولد شد . وي پس ازطي تحصيلات مقدماتي درحوزه علميه اصفهان ،  در نزد استادان  بزرگي تلمذ كرد . اوحكمت و فلسفه را نزد حكيم عاليقدر محمد رضا صهباي قمشه اي و ملا اسماعيل دركوشكي  آموخت و فقه را نزد اساتيدي چون حاج ملا حسينعلي تويسركاني ، حاج شيخ محمد باقر نجفي مسجد شاهي و  ميرزا محمد حسن نجفي  فراگرفت . وي  علم طب را نيز نزد طبيب معروف اصفهان آخوند ملا عبدالجواد مدرس خراساني  آموخت .  آن عالم رباني در حوزه  علميه اصفهان  به تربيت شاگردان بسياري همت گمارد كه از ميان آنها مي توان به شيخ محمد  خراساني ، ملا عبدالجواد آدينه ، ميرزا علي آقاي شيرازي ، آيت الله حسين بروجردي ، سيد احمد خوانساري ، حاج رحيم ارباب  ، سيد حسن طبسي مشكان  ، شيخ محمد حكيم خراساني و… اشاره كرد . بيان مرحوم جهانگيرخان بسيار فصيح و دلنشين بود و دروس فقه ، اخلاق و عرفان خود را با زيركي ، مهارت و ظرافت خاصي با فلسفه مي آميخت .  جهانگيرخان حكيم و عارفي بود ممتاز و در علم و اخلاق و تزكيه  نفس از هم عصران خود مرتبتي بالاتر داشت .مرحوم جلال الدين همائي در كتاب تاريخ اصفهان خود در باره فضايل اخلاقي جهانگيرخان اين گونه 

 مي گويد : هيچكس در تمام عمر او در وي حالت تندي و خشم نديد و يك سخن زشت و ناهنجار از زبانش نشنيد . 
مسكن و مأواي وي مدرسه  صدر بود و عمري به تجرد و قناعت در آنجا گذراند و تا آخر عمر با كلاه و لباس ايلي خود زيست . نماز جماعتش گرمترين جماعتها بود و خواص و متد ينين ، عالم و عامي از محلات دور و نزديك براي درك نماز جماعت وي بريكديگر سبقت مي گرفتند . مرحوم حاج رحيم ارباب در مورد جهانگير خان اينچنين فرموده اند : در اتقان مردي بود كم نظير كه مثل او را نديدم ، جامع حكمت و عرفان و معقول و منقول ، بسيار خوش اخلاق و نسبت به طلاب بسيار مهربان و در تربيت آنها كوشا بود .

روز ايجاد جمهوري چك :
جمهوري چك ،  در شرق اروپاي مركزي ،  جنوب لهستان ،  غرب اسلواكي و  شمال اتريش  قرار دارد. بيش از نود درصد از مردم اين كشور چك ، چهار در صد از آنان اسلواك ، و دو درصد مجارند . غالب اهالي اين سرزمين به زبان چك تكلم مي كنند . نوع حكومت اين كشور جمهوري است . جمهوري چك در چنين روزي در سال 1993 ميلدي از اسلواكي جدا شد . پايتخت آن پراگ نام دارد . شهرهاي مهم اين كشور عبارتند از برنو و ايستراوا .

حمله نيروهاي فاشيست ايتاليا به يونان :

در چنين روزي در سال 1940ميلادي  ،  نيروهاي دولت فاشيست ايتاليا به دستور موسوليني به كشور يونان حمله ور شدند  .   موسوليني رهبر حزب فاشيست اين كشور دستور حمله قواي بيست هزار نفري  ايتاليا را به يونان صادر كرد. در اين درگيري كه  با مقاومت مردم يونان مواجه شد دولت ايتاليا  شكست خورد. قواي ايتاليا بعد از اين شكست به آلباني حمله كردند .

تسليم بلغارستان :

درچنين روزي  در سال 1944ميلادي ،  بلغارستان يكي از كشور هاي  متحد آلمان درجنگ جهاني دوم ،  بدون قيد و شرط شرايط آتش بس اعلامي از سوي روسيه را پذيرفت . بر اساس قرار داد منعقده  بين دول روسيه وبلغارستان كه در شهر مسكو امضا شد  ،  بلغارستان تا پايان جنگ جهاني دوم در اختيار روس‏ها باقي ماند. 

جنگ پل ميلويان:

درچنين روزي در  سال 312 ميلادي كنستانتين، ژنرال رومي و حكمران قلمرو شرقي روم درجنگي يكروزه  بنام جنگ پل ميلويان بر سپاهيان ماكزن تيوس  امپراتور روم پيروز شد.   

حكم اعدام پس از پانزده سال :
در چنين روزي در سال 1618 ميلادي سروالترراليگ بر اساس  حكمي  گردن زده شد . اتهام  او اين بود كه وي پانزده سال  قبل عليه شاه جيمز اول  مرتكب خيانت شده بود .

در گذشت جوزف پوليتزر :

در چنين روزي در سال 1911 ميلادي جوزف پوليتزروزنامه نگار معروف آمريكايي  در گذشت . وي  در طول عمر خود بناي  يكي از مهمترين جوايز ادبي آمريكا را كه شهرت آن در برخي موارد  همپايه جايزه نوبل است ،  بنا  نهاد . اين جايزه كه بعدها به جايزه ادبي  پوليتزر موسوم شد ،  همه ساله به برجسته‌ترين نويسندگان، روزنامه‌نويسان و موسيقيدانان آمريكايي اهدا مي شود .  به گفته منابع آگاه ،  مبلغ جايزه از سود حاصله از 2 ميليون دلار سرمايه به جا مانده پوليتزر كه در اختيار دانشگاه كلمبيا است تأمين مي شود. شيوه انتخاب جايزه پوليتزر بدين گونه است كه همه ساله   شماري  از روزنامه‌نگاران ، موسيقيدانان، نويسندگان، منتقدين و همچنين رئيس دانشگاه كلمبيا آراء خود را در مورد بر جسته ترين پديده‌هاي  ادبي  و هنري سال قبل اعلام مي‌كنند  و با اكثريت آراء يك اثر از ميان آثار نامزد دريافت جايزه، انتخاب مي شود .

اعلام جمهوري  تركيه :

در چنين روزي در سال 1923 ميلادي تركيه بعد از تجزيه امپراطوري عثماني ، وانقلاب تركان جوان  رسما به عنوان يك جمهوري شناخته شد .   . نخستين رييس جمهور اين كشور مصطفي كمال پاشا بود كه بعدها به عنوان  آتاتورك (پدر ترك) معروف  شد .
تركيه كشوري است آسيايي-  اروپايي كه در شمال غربي ايران قرار دارد و شامل شبه جزيره آسياي صغير و تراس شرقي در شبه جزيره بالكان كه توسط تنگه هاي دار دانل و بسفرو درياي مرمره از هم جدا شده اند  ، مي شود . نژاد مردم اين كشور زرد و سفيد است و غالب آنان به زبان تركي صحبت مي كنند  اماجاي الفبا ي  عربي رابه لاتين دادند وپوشش اسلامي در ادارات ومراكز اداري ممنوع شد و از فعاليت  مدارس ديني نيزمما نعت به عمل آمد . اين حركت آتا تورك در راستاي اسلا مزدايي صورت گرفت. نود هشت در صد مردم تركيه  مسلمان وبقيه پيرو دين هاي مسيحيت و يهوديت اند .  اين كشور در 24 اكتبر سال 1945 ميلادي  به عضويت سازمان ملل متحد در آمد . پايتخت آن شهرآنكاراست و بندر استانبول  ، بندر ازمير ، آدانا و بورسا از جمله مهمترين شهر هاي اين  كشورند.   

نخستين مبارزه محمد علي كلي :
در چنين روزي در سال 1960 ميلادي محمد علي كلي نخستين مبارزه حرفه اي خود را در ورژش بوكس و مشت زني با پيروزي خاتمه داد.

پيروزي ژنرال كي دو در انتخابات ليبريا :

در چنين روزي در سال 1985 ميلادي اعلام شد كه ژنرال ساموئل كي دو در انتخابات چند حزبي ليبريا برنده شده است .

عزاي عمومي در برلين : 
در چنين روزي در سال 1989 ميلادي بيست هزار برليني در همايشي بزرگ  نسبت به كساني كه هنگام  عبور از ديوار  برلين كشته شده بود ند اداي احترام كردند . آلمان پس از شكست در جنگ جهاني دوم به دو قسمت شرقي و غربي تقسيم شده بود كه پس از 45 سال در سال 1990 ميلادي مجددا و بطور رسمي يكپارچه شد . ماجرا بدين گونه بود كه در اكتبر 1989 اريك هونكه رهبر آلمان شرقي سقوط كرد و پس از آنكه در اثر فشار مردم آلمان شرقي مرز آن كشور با چكسلواكي باز شد هزاران نفر توانستند اجازه خروج بگيرند . در همين زمان ديوار برلين توسط جوانان هر دو سوي ديوار فرو ريخت و اهالي برلين شرقي توانستند خود را در ميان هموطنان غربي بيا بند و البته در ان ميان بر خي نيز كشته شدند .

راي شوراي امنيت درباره عراق :

در چنين روزي در سال 1990 ميلادي شوراي امنيت سازمان ملل متحد  رژيم صدام حسين را درباره نقض آشكار حقوق بشردر كشورش  و همچنين خسارت هاي فراواني كه اين كشور  در حمله و اشغال  كويت به بارآورده بود ، مقصر و متجاوز اعلام كرد . 

مبارزات تازه   فلسطيني ها :

در چنين روزي در سال 1995 ميلادي و پس از شهادت دكتر فتحي شقاقي رهبر جنبش جهاد اسلامي فلسطين  ،  شماري از مبارزان فلسطيني ، مبارزه اي جدي را  در اين روزعليه رژيم اشغالگر قدس  آغاز كردند  .

حراج آثار هنري دزديده شده توسط نازي ها :
در چنين روزي در سال 1996 ميلادي  و طي يك حراج بزرگ ،  آثار هنري دزديده شده توسط نازي ها در طول اشغال اتريش از سوي آلمان در جنگ جهاني دوم ،  به معرض فروش گذاشته شد .

پرتاب شاتل ديسكا وري به فضا :

در چنين روزي در سال 1998 ميلادي شاتل فضايي ديسكاوري  به همراه  جان گلن فضانورد 77 ساله  به فضا پرتاب شد  . جان گلن  در سال 1962 ميلادي براي نخستين بار و به عنوان  نخستين آمريكايي  دور زمين را چرخيد .

اتفاق غم انگيز در يك سالن نمايش : 
درچنين روزي در سال 1998 ميلادي  سالن نمايش گوته برگ در سوئد ، آتش گرفت و طي آن شصت نفر جان خود را از دست دادند . در اين واقعه همچنين 173 نفر د چارسو ختگي شدند .

تولد هنري سوم :
در چنين روزي در سال 1017 ميلادي هنري سوم امپراطور روم متولد شد . وي بين سالهاي 1046 تا 1056 بر اين كشور حكومت مي كرد .

تولد كرنليوس اتو جانسن :
 در چنين روزي در سال 1585 ميلادي جانسن رهبر رفورميست هاي كليساي   كاتوليك روم ،  در فرانسه به دنيا   آمد .

تولد ايوان تورگينف :

ايوان سرگئويج  تورگينف نويسنده بزرگ روس در چنين روزي درسال 1818 ميلادي به دنيا آمد . او با وجودي كه در خانواده اي نه چندان مهربان وآرام رشد كرد اما از همان ابتداي زندگي  به شعر سرودن عشق مي ورزيد . وي در شانزده سالگي به دانشگاه مسكو رفت و اندكي بعد   به دانشگاه سن پترزبورگ منتقل شد و  در آنجا نيز به تحصيل در رشته زبان شناسي  پرداخت. تورگينف مدتي بعد  به برلين رفت و دو سال در آنجا به تحصيل فلسفه و تاريخ پرداخت و در اين دوره تحت تأثيربرخي  افكار هگل فيلسوف آلماني قرار گرفت . او در سل 1852 ميلادي نخستين اثر خود را به نام خاطرات يك ورزشكارمنتشر كرد وسپس تا سال 1961 ميلادي مهمترين آثارش را مثل رادن و آشيانه نجيب زادگان و پدران و پسران  منتشر ساخت . برخي نوشته هاي وي به مذاق هيات  حاكمه تزاري  خوش نيامد ،  پس او را  به خاطر  مقاله اي كه در ستايش از  گوگول نويسنده روسي نوشته بود به زندان انداختند و سپس تبعيدش كردند. او سالهاي آخر عمر خود را در آلمان و فرانسه گذراند و در سال 1871 به پاريس رفت و در آنجابا برادران گونگور و نويسندگان ناتوراليست فرانسوي  چون موپاسان ، دوده ، ژرژ ساند و بويژه  فلوبر آشنا شد و به اتفاق آنان محفلي ادبي تشكيل داد . وي سرانجام در سپتامبر سال 1883 درحالي كه از دوري وطن رنج مي برد، در شصت وپنج سالگي درگذشت. از كتاب هاي او مي توان  به ترانه پيروز،  آب هاي بهاري، آدم زيادي، يادداشت هاي يك شكارچي، عشق نخستين، مرداب آرام، آسيه و اولين عشق، رودن، دود، يك داستان شگرف،  هلن، زمين بكر، دو دوست، زندگي آرام، در آستانه فردا و مومو اشاره كرد . 

تولد الوين وو:
در چنين روزي در سال 1903 ميلادي الوين وو نويسنده بر جسته انگليسي در سال 1903 ميلادي به دنيا آمد . مردان تحت السلاح و عزيز، زوال و سقوط، شمشير افتخار،  افسران و نجيب زادگان عزيز، انحطاط و سقوط و آلودگان  از جمله مهترين آثار اويند  . وي در سال 1966 ميلادي در گذشت .

تولد هاوارد هانسون :

در چنين روزي در سال 1896 ميلادي هانسون آهنگساز بر جسته آمريكايي ديده به جهان گشود .  نورديك عنوان مهمترين اثر موسيقيايي اوست . 

در گذشت  آلفرد بزرگ :
 در چنين در سل 900 ميلادي آلفرد بزرگ ، ديكتاتورانگلستان در گذشت .

در گذشت آندره ميسون :

در چنين روزي در سال 1987 ميلادي  آندره ميسون نقاش سوررئاليست فرانسوي  در گذشت . پلكان عنوان مهمترين اثر اوست . وي در سن 91 سلگي دار فاني را وداع گفت .